“Cắt tóc phỏng vấn – Miễn phí. Không ngoại lệ.”
Tôi tên là Elena. Tôi 71 tuổi và tôi cắt tóc trong gara nhà mình. 25 đô la, chỉ nhận tiền mặt, không cần đặt lịch hẹn. Ai đến cũng sẽ ngồi trên chiếc ghế thủy lực cũ mà tôi giữ lại từ tiệm làm tóc cũ, và tôi cố gắng hết sức để họ cảm thấy mình là con người trở lại.
Tôi đã làm việc gần 50 năm trong một tiệm làm tóc cao cấp ở trung tâm thành phố, cho đến khi tay tôi bắt đầu run. Không có gì nghiêm trọng, nhưng đủ để tôi nói lời tạm biệt với những kiểu cắt tóc chính xác trị giá 100 đô la. Giờ đây, tôi cắt tóc đơn giản, chân thành ngay trước cửa nhà, dưới tấm biển ghi: “Cắt tóc cộng đồng của Elena”.
Nhiều người đến vì họ đang gặp khó khăn. Điều đó không sao cả ,tôi cố tình giữ giá thấp. Nhưng Miguel đến vì anh ấy đã bỏ cuộc.
Đó là một buổi sáng thứ Ba. Anh ấy khoảng 48 tuổi, râu ria xồm xoàm và mái tóc dài rối bời. Trông anh ấy như đang sống trong xe lưu động.
“Tôi cần bao nhiêu tiền để trông giống như một người đáng được thuê?” anh ấy hỏi.
Anh ấy đang run rẩy. Tránh giao tiếp bằng mắt, nặng trĩu vì xấu hổ.
“Ngồi xuống đi,” tôi bảo anh ấy. Tôi không nói giá cả.
Tôi làm việc với anh ấy hơn một tiếng đồng hồ. Tôi cắt, tạo hình, chỉnh sửa từng chi tiết. Khi tôi xoay anh ấy về phía gương, anh ấy im lặng. Rồi anh ấy thì thầm,
“Tôi quên mất là mình trước kia như thế nào”
Anh ấy rút ra chín tờ đô la nhàu nát.
“Đó là tất cả những gì tôi có. Tôi sẽ mang phần còn lại đến ngay khi có thể.”
“Đó là giá chính xác của hôm nay,” tôi nói dối. “Ưu đãi thứ Ba.”
Anh ấy hiểu. Và anh ấy khóc. Không phải tiếng sụt sịt,mà là một tiếng khóc sâu sắc, đau đớn, kiểu khóc khi bạn đã quá lâu không được ai nhìn thấy, cảm thông và chia sẻ.
“Tôi có một cuộc phỏng vấn xin việc vào thứ Năm,” anh ấy nói với tôi. “Lần đầu tiên sau một năm. Tôi đã ngừng cố gắng vì trông tôi đã thất bại rồi. Cô đã cho tôi một cơ hội.”
Sau khi anh ấy rời đi, tôi ngồi đó suy nghĩ về việc có bao nhiêu người ngừng cố gắng chỉ đơn giản vì họ không đủ khả năng để trông giống như họ đang cố gắng. Vậy là tôi treo một tấm biển mới:
“Cắt tóc phỏng vấn – Miễn phí. Không ngoại lệ.”
Tin đồn lan nhanh ,đến các nhà tạm trú, trung tâm trợ cấp thất nghiệp, cộng đồng phục hồi. Mọi người ở mọi lứa tuổi bắt đầu đến, tất cả đều có vẻ mặt lạc lõng giống như Miguel.
Giờ tôi làm việc sáu ngày một tuần. Có người trả hai mươi lăm đô la. Có người trả nhiều hơn. Nhưng cắt tóc phỏng vấn? Luôn luôn miễn phí.
Một ngày nọ, Sandra đến. Một bà mẹ đơn thân ba con, sắp có cuộc phỏng vấn ngân hàng. Một người bạn đã cắt tóc cô ấy bằng kéo nhà bếp. Tôi đã sửa lại mọi thứ. Hai tháng sau, cô ấy quay lại với sáu mươi đô la.
“Cho những lần sau,” cô ấy nói.
Nhưng khoảnh khắc tôi sẽ không bao giờ quên là khi Miguel quay lại, một năm sau đó. Xe sạch bóng. Bộ vest lịch lãm. Tóc mới cắt.
“Giờ tôi là giám sát rồi,” anh ấy nói. “Tôi đưa những người từ công ty cung cấp nhân viên tạm thời đến đây ,những người làm việc chăm chỉ nhưng vẻ ngoài của họ lại không được như ý. Tôi nói với họ rằng Elena sẽ chăm sóc họ.”
Anh ấy đưa cho tôi một tấm séc bốn trăm đô la.
“Cô đã cắt tóc cho mười sáu người tôi giới thiệu. Đây là dành cho họ. Và cho bất cứ ai đến sau.”
Trong hai năm, chúng tôi đã cắt tóc cho hơn 400 người đi phỏng vấn. Giờ đây, các thợ làm tóc khác cũng đến giúp. Tháng trước, một khách quen của chúng tôi đã được nhận vào làm tại một công ty danh tiếng. Ông chủ nói với anh ấy:
“Bất cứ ai có thể giữ được phẩm giá sau khi rơi xuống đáy vực… đều đáng giá như vàng.”
Nhưng chính kiểu tóc mới giúp anh ấy có cơ hội.
Tôi 71 tuổi. Tay tôi run rẩy. Nhà để xe của tôi có mùi dầu gội hương thảo và bê tông cũ. Nhưng tôi đã học được một điều:
Khi cuộc sống sụp đổ, bạn không chỉ mất tiền. Bạn mất đi chiếc gương ,thứ cho phép bạn nhìn thấy chính mình như một người vẫn còn thuộc về nơi này.
Hãy trả lại chiếc gương cho ai đó. Cho dù đó là một kiểu tóc, một chiếc áo sạch sẽ, hay một lời nói tử tế. Hãy để họ nhìn vào chính mình và nói:
“Tôi vẫn còn ở đây.”
Phẩm giá không phải là thứ xa xỉ. Nó là điểm khởi đầu.
Và đôi khi, điểm khởi đầu đó bắt đầu từ một nhà để xe.
Nguồn: My Lan Pham
